Rowerowa wyprawa śladami żuławskiej hydrotechniki, opowieści o menonickim dziedzictwie, a także prezentacje nowoczesnych technologii dokumentowania zabytków – tak zapowiadają się tegoroczne obchody Europejskich Dni Dziedzictwa z udziałem Regionalnej Pracowni Digitalizacji CSE „Światowid” w Elblągu. W programie znalazły się również warsztaty i wyjątkowa okazja do zdigitalizowania rodzinnych pamiątek.
Europejskie Dni Dziedzictwa to jedna z największych europejskich inicjatyw poświęconych popularyzacji lokalnego dziedzictwa kulturowego. W wydarzenia organizowane co roku we wrześniu angażują się instytucje kultury, opiekunowie zabytków, organizacje społeczne i lokalni pasjonaci historii. W Polsce koordynatorem obchodów jest Narodowy Instytut Dziedzictwa.
Tegoroczna edycja, odbywająca się w dniach 18–27 września, przebiega pod hasłem „Przyszłość przeszłości. Dziedzictwo w zagrożeniu”. W obchody włączają się również Regionalna Pracownia Digitalizacji Centrum Spotkań Europejskich „Światowid” w Elblągu oraz jej partnerzy: PTTK Oddział Ziemi Elbląskiej, Klub Nowodworski, Muzeum Żuławskie i Gminna Biblioteka Publiczna w Świątkach.
Zabytki Żuław w cyfrowym świecie
Jednym z najważniejszych elementów programu będzie prezentacja dwóch wyjątkowych zabytków Żuław, które zostały zdigitalizowane przez Regionalną Pracownię Digitalizacji CSE „Światowid” w Elblągu.
To menonicki dom modlitwy w Jeziorze oraz zabytkowa przepompownia parowa w Różanach.
Podczas spotkań uczestnicy będą mogli nie tylko poznać historię i znaczenie tych obiektów, ale także zobaczyć, jak współczesne technologie pomagają dokumentować dziedzictwo i mogą wspierać jego ochronę w przyszłości.
O wspólnocie mennonickiej w Jeziorze opowie Łukasz Kępski z Klubu Nowodworskiego i Muzeum Żuławskiego. Z kolei Leszek Marcinkowski z PTTK Oddział Ziemi Elbląskiej przybliży historię niezwykłej przepompowni parowej w Różanach.
Po wykładach specjaliści z Regionalnej Pracowni Digitalizacji pokażą kulisy procesu digitalizacji obu obiektów oraz efekty swojej pracy.
Na rowerze po żuławskich śladach
Miłośników aktywnego poznawania historii organizatorzy zapraszają na hydrotechniczną wycieczkę rowerową po Żuławach. Trasa rozpocznie się 19 września na Bulwarze Zygmunta Augusta w Elblągu, a jej ważnym punktem będzie zwiedzanie zabytkowej przepompowni parowej w Różanach.
Udział w wycieczce jest bezpłatny i nie wymaga wcześniejszych zapisów. Regulamin oraz szczegółowy plan trasy do pobrania poniżej. Trasę można również zobaczyć online.
Rodzinne pamiątki otrzymają cyfrowe życie
W programie Europejskich Dni Dziedzictwa znalazło się także piąte spotkanie z cyklu „Regionalia: Odkrywaj, Twórz, Pamiętaj!”, które odbędzie się w Gminnej Bibliotece Publicznej w Świątkach.
To okazja, by spojrzeć na lokalne dziedzictwo nie tylko przez pryzmat zabytków, ale również przedmiotów, które przechowują osobiste i rodzinne historie.
Podczas spotkania Regionalna Pracownia Digitalizacji będzie wykonywać trójwymiarowe skany przyniesionych przez mieszkańców rodzinnych pamiątek. Ich cyfrowe wersje zostaną następnie udostępnione na stronie www.cyfrowewm.pl.
Równolegle odbędą się międzypokoleniowe warsztaty filcowania inspirowane krajobrazem kulturowym Warmii.
Program wydarzeń
19 września 2026 | godz. 10.00
Bulwar Zygmunta Augusta w Elblągu
„Hydrotechniczna wycieczka rowerowa po Żuławach”
Udział bez zapisów. Regulamin oraz planowana trasa dostępne są do pobrania poniżej.
Trasa online: trasa wycieczki rowerowej
22 września 2026 | Gminna Biblioteka Publiczna w Świątkach
„Regionalia: Odkrywaj, Twórz, Pamiętaj!”
16.00–18.00 – digitalizacja 3D rodzinnych pamiątek mieszkańców
16.30 – międzypokoleniowe warsztaty plastyczne z filcowania dla grup zorganizowanych
23 września 2026 | godz. 18.00
Galeria Nobilis, II piętro CSE „Światowid” w Elblągu
Łukasz Kępski, Klub Nowodworski, Muzeum Żuławskie
„O wspólnocie mennonickiej w Jeziorze – pomiędzy odmiennością a asymilacją”
Regionalna Pracownia Digitalizacji
„Cyfrowe spojrzenie na menonicki dom modlitwy w Jeziorze” – prezentacja procesu digitalizacji i jego efektów
25 września 2026 | godz. 18.00
Galeria Nobilis, II piętro CSE „Światowid” w Elblągu
Leszek Marcinkowski, PTTK Oddział Ziemi Elbląskiej
„Hydrotechniczny ewenement na Żuławach. Przepompownia parowa w Różanach”
Regionalna Pracownia Digitalizacji
„Cyfrowe spojrzenie na przepompownię parową w Różanach” – prezentacja procesu digitalizacji i jego efektów
Wstęp na wszystkie wydarzenia jest bezpłatny.
Organizatorzy: Centrum Spotkań Europejskich „Światowid” w Elblągu, PTTK Oddział Ziemi Elbląskiej, Klub Nowodworski, Muzeum Żuławskie oraz Gminna Biblioteka Publiczna w Świątkach.
